Beschermde natuur in Nederland soorten en gebieden in wetgeving en beleid

Wet natuurbescherming (16 december 2015): Paragraaf 3.2. Beschermingsregime soorten van de Habitatrichtlijn

De relevante artikelen voor het beschermingsregime voor soorten van de Habitatrichtlijn staan in Hoofdstuk 3 in de artikelen 3.5 t/m 3.9 van de Wet natuurbescherming.

Dit beschermingsregime heeft betrekking op:

  • In het wild levende dieren van bijlage IV onderdeel a bij de Habitatrichtlijn, of;
  • In het wild levende dieren van bijlage II bij het verdrag van Bern, of;
  • In het wild levende dieren van bijlage I bij het verdrag van Bonn, of;
  • De eieren, voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van hierboven bedoelde dieren, of;
  • Planten van soorten van bijlage IV onderdeel b bij de Habitatrichtlijn, of;
  • Planten van soorten van bijlage I bij het verdrag van Bern.

De van toepassing zijnde verboden zijn verwoord in de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming. De verboden gelden voor meerdere handelingen die nader staan omschreven in deze artikelen van de wet. Het is verboden om:

  1. De bedoelde dieren in hun natuurlijk verspreidingsgebied opzettelijk te doden, te vangen, opzettelijk te verstoren;
  2. Eieren van de bedoelde dieren in de natuur opzettelijk te vernielen of te rapen;
  3. Voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van bedoelde dieren te beschadigen of te vernielen;
  4. Planten van bedoelde soorten in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te plukken en te verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernietigen.
  5. Dieren of planten van de bedoelde soorten onder zich te hebben voor verkoop, te vervoeren voor verkoop, te verhandelen, te ruilen of te koop of te ruil aan te bieden.
  6. Dieren of planten anders dan voor verkoop onder zich te hebben of te vervoeren.

De verboden 5 en 6 zijn niet van toepassing ingeval de bedoelde dieren en planten aantoonbaar zijn gefokt of gekweekt.

Artikel 3.7 Wet natuurbescherming biedt de mogelijkheid bij of krachtens algemene maatregel van bestuur regels te stellen over het aan de natuur onttrekken en de exploitatie van daarbij aangewezen dieren of planten van soorten, genoemd in bijlage V bij de Habitatrichtlijn of bijlage III bij het Verdrag van Bern, indien dat nodig is voor het behoud of het bereiken van een gunstige staat van instandhouding van die soorten. Hierbij kan worden bepaald dat Gedeputeerde Staten ontheffing kunnen verlenen, of dat Provinciale Staten bij verordening vrijstelling kunnen verlenen, van bij de maatregel aangewezen regels.

In artikel 3.8 Wet natuurbescherming staan:

  • De mogelijkheid van ontheffing van de hierboven genoemde verboden 1 t/m 4 en 6 door Gedeputeerde Staten;
  • De mogelijkheid van vrijstelling van hierboven genoemde verboden 1 t/m 4 en 6 door Provinciale Staten bij verordening;
  • De mogelijkheid van ontheffing of vrijstelling van het hierboven genoemde verbod 5 door de Minister van Economische zaken.
  • De mogelijkheid tot ontheffing van ontheffing of vrijstelling van de regels in artikel 3.7 van de wet voor aangewezen soorten dan wel voor de voortplantingsplaatsen, rustplaatsen of eieren van dieren van daarbij aangewezen soorten.

Voor de ontheffing of vrijstelling gelden nadere voorwaarden waaraan moet zijn voldaan om in aanmerking te komen voor een vrijstelling  resp. voor toewijzen van een aanvraag voor een ontheffing.

In artikel 3.8 staan in lid 6 en lid 7 een aantal situaties dat de verboden 1 t/m 6 niet van toepassing zijn.

Indien het vangen, doden  of aan de natuur onttrekken bij of krachtens de Wet natuur bescherming is toegestaan, moet rekening worden gehouden met artikel 3.9 Wet natuurbescherming.  
Artikel 3.9
bevat een verbod om dieren te vangen of te doden door niet-selectieve middelen die zijn genoemd in:

  • Bijlage IV onderdeel a bij de Habitatrichtlijn;
  • Bijlage II bij het verdrag van Bern.

Dit verbod geldt ook voor aan de natuur onttrekken van dieren van soorten die zijn genoemd in:

  • Bijlage V onderdeel a bij de habitatrichtlijn;
  • Bijlage III bij het verdrag van Bern.

Gedeputeerde Staten kunnen ontheffing verlenen en Provinciale Staten kunnen bij verordening vrijstelling verlenen van dit verbod waarbij moet zijn voldaan aan de voorwaarden van artikel 3.8 lid 5 Wet natuurbescherming.

Voor meer informatie raadpleeg de volledige teksten van de Wet, Besluit en Regeling natuurbescherming (zie www.wetten.overheid.nl).

Standaardnaam Naam volgens publicatie Publicatie
Zwarte roodstaart
Phoenicurus ochruros ssp. phoenicuroides
Phoenicurus ochruros
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.
Zwarte specht
Dryocopus martius ssp. martius
Piciformes
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.
Zwarte stern
Chlidonias niger ssp. niger
Chlidonias niger
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.
Zwarte wouw
Milvus migrans ssp. migrans
Falconiformes
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.
Zwartkop
Sylvia atricapilla ssp. atricapilla
Sylviinae
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.
Zwartkopgors
Emberiza melanocephala
Emberiza melanocephala
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.
Zwartkopmeeuw
Larus melanocephalus
Larus melanocephalus
Soort in Bijlage II Verdrag van Bern met het beschermingsregime van de artikelen 3.5 en 3.6 Wet natuurbescherming, gepubliceerd in Staatsblad nummer 34, jaargang 2016.